Uncategorised

Szczegóły

Autor: logora

2021-08-02

Odsłon: 555

Szczegóły

Autor: logora

2021-07-15

Odsłon: 3291

1. Władysław Wałejko (1948 - 1954)

2. Stanisław Danilewicz (1954 - 1955)

3. Aleksander Baczyński (1955 - 1956)

4. Józef Tarkowski (1956 - 1959)

5. Zofia Pieńkowska (1959 - 1963)

6. Zofia Hanulak (1963 - 1975)

7. Henryk Bakuła (1975 - 1976)

8. Andrzej Szeller (1976 - 1977)

9. Antoni Nasiadko (1977 - 1993)

10. Jacek Figiel (1993 - 1995)

11. Anna Flig (1995- 1998)

12. Benedykta Nowak (1998 - 2000)

13. Alina Klak (2000 - 2001)

14. Danuta Paruch (2001 - 2006)

15. Bogumiła Rewers (2004 - 2005)

16. Alina Borzym (2006 - 2007)

17. Małgorzata Patrzykąt (2007 - 2008)

18. Alina Borzym (2008 - 2013)

19. Mariusz Dziewic (2017 - 2019)

20. Mirosław Wesołowski (2019 - 2025)

21. Agnieszka Łukaszów ( od 2025 ) 

Szczegóły

Autor: logora

2021-06-30

Odsłon: 3030

"Jak zachwyca, kiedy nie zachwyca?"
O Adamie Mickiewiczu słów kilka...

dr Ewelina Waląg

W jakimś sensie o Adamie Mickiewiczu zwykło mówić się jak o spiżowym pomniku, pozbawiając poetę mięsności jego biografii i gubiąc niezwykłość ukrytą w zwykłości dni. "My z niego wszyscy" - pisał o nim Zygmunt Krasiński stojący w kolejce romantycznych wieszczów, sam uwikłany w rodzinne zależności i osobiste potrzeby patriotyczne.
Mickiewicz urodzony w 1798 roku w Zaosiu koło Nowogródka w Wigilię Bożego Narodzenia już od najmłodszych lat oscylował między Scyllą a Charybdą klasyczno-romantycznego spojrzenia na świat. Niania Gąsiewska czy opiekun Ulisses codziennymi opowieściami osadzali go w świecie natury, rusałek i fantastyki, a tradycyjna edukacja szkolna w przestrzeni racjonalnych rozważań. Nic więc dziwnego, że w pochodzącej z 1820 roku "Odzie do młodości" daje słyszeć się oba echa tego wychowania, które za moment zostaną rozbite pełnym głosem autora wyrażonym w tzw. walce klasyków z romantykami. Nie ma chyba piękniejszej chwili dydaktycznej, gdy wychowanek przerasta mistrza i własnym nowatorskim głosem dokonuje literackiego przełomu. Być może w taki sposób o "Balladach i romansach" nie myślał Jan Śniadecki, ale z perspektywy lat właśnie przez ten pryzmat odbieram moment odcięcia się światopoglądowego młodego Mickiewicza od swego profesora.
Takich zwrotów akcji w życiorysie poety będzie więcej, a na istotniejsze z nich zwraca uwagę Tomasz Łubieński w ciekawej pozycji "M jak Mickiewicz", nie bojąc się stawiać pytań o możliwość podpisania przez wieszcza tzw. lojalki z Rosjanami po aresztowaniach studenckich z 1823 roku czy zwlekania z wyrobieniem dokumentów i przedostaniem się do Polski w chwili wygasania powstania listopadowego. Dwa lata później w liście do Lelewela Mickiewicz pisał: "Żyję tylko nadzieją, że bezczynnie ręki na piersiach w trumnie nie złożę" (patrz: Z. Stefanowska, Geniusz poety, geniusz narodu: Mickiewicz wobec powstania listopadowego, "Teksty Drugie" 1995, nr 6 (36), s. 19), wskazując jednocześnie na swój osobisty kryzys emocjonalny związany z tym wydarzeniem.
W ramy kultu została włożona również uczuciowość wieszcza, eksponująca niespełnioną miłość do Maryli Wereszczakówny zaklętej przez to w wielu utworach, ale zapominająca o licznych romansach czy ślubie z Celiną Szymanowską i założeniu rodziny, choć wspomniany we wstępie Krasiński pisał o małżeństwie, iż jest "snem fabrykanta Niemca przy żonie Niemce", podkreślając prozę życia daleką od poetycznego natchnienia (zob. Z. Krasiński, Nie-Boska komedia). Zresztą, spojrzenie innych osób na postać Mickiewicza zdaje się oddawać niejednoznaczność jego biografii i wymykanie się schematowi zakurzonego wieszcza. Wystarczy przywołać słowa Tadeusza Różewicza z wiersza "Nasz wieszcz Adam", poddające diagnozie relację Mickiewicza z Juliuszem Słowackim: "(...) bardzo skrzywdził/ dużo młodszego od siebie/ Słowackiego/ którego chwycił kiedyś za kołnierz/ i ze słowami/ "paszoł wont"/ wyrzucił z kółka Towiańskiego (...)". Mowa tu o incydencie w ramach spotkań Koła Sprawy Bożej Andrzeja Towiańskiego - przywódcy religijnego, wokół którego z nadzieją na lepsze jutro organizowali się polscy emigranci. Nic więc dziwnego, że zapowiedziany już wcześniej rozdźwięk między wizją Mickiewicza o "Polsce Chrystusem Narodów" a koncepcją Słowackiego o "Polsce Winkelriedem Narodów" musiał przekształcić się w realną reakcję konfliktu. Obu poetów pogodziła śmierć, a właściwie pochówek na Wawelu, o czym w końcowych partiach swego wiersza wspomina także Różewicz.
Do powyższych informacji dołóżmy jeszcze chociażby prelekcyjną działalność Mickiewicza w katedrze literatur słowiańskich w College de France, tworzenie Legionów Polskich we Włoszech, założenie radykalnego dziennika "Trybuna Ludów" czy podróż do Konstantynopola, a otrzymamy rezerwuar treści pokazujących wieszcza jako barwną postać. "Musimy zmusić te nasze Wielkie Duchy do uznania, że - choć Wielkie - są jednak podobne do nas" - tak w swoim eseju z lat 80. pisał Jarosław Marek Rymkiewicz, a później wskazywał potrzebę opisywania autorów przez pryzmat towarzyszących im przedmiotom, którymi w przypadku Mickiewicza byłyby m.in. palto z okresu francuskiego, żółta koszulka z chwili śmierci czy konfederatka, guziki i fragment krzyżyka zamknięte wraz z ciałem w trumnie.
Dorzuciłabym do tych słów istotę odbiorczej otwartości na zwykłą niezwykłość wieszczów, bowiem często edukacyjna narracja nie pozwala na mówienie o autorach poza majestatycznym ujęciem. Sama wyrosłam na takim przekazie, który z Mickiewicza czynił pomnik bez skazy, zacierając ideę "żywego życia". Ludzkiego kształtu i charakteru Mickiewicz nabrał dopiero na drugim roku studiów polonistycznych, dzięki czemu zobaczyłam w nim ciekawą postać, czasem zagubioną, irytującą, próbującą zdefiniować się w kontekście historii - po prostu bliższą, bo w jakimś sensie znajomą i podobną. Czego i Wam życzę. Może Gombrowiczowski dylemat zawarty w tytule tego eseju znajdzie w Was autonomiczną odpowiedź.

Szczegóły

Autor: logora

2021-06-27

Odsłon: 229

Wykaz podręczników dla klas trzecich po gimnazjum w roku szkolnym 2021/2022